دریانیوز// مراسم آردگیزگردانی، سنتی قدیمی و ارزشمند از دیرباز در استان هرمزگان به شمار میآید که در شب نیمه شعبان و با هدف جشنگرفتن به مناسبت ولادت حضرت امام مهدی (علیهالسلام) برگزار میشود. این سنت که در طول سالها کمرنگتر شده است، امروز بیشتر از هر زمان دیگری نیازمند توجه و احیا است تا نسلهای آینده بتوانند با این بخش از هویت فرهنگی خود آشنا شوند.
آردگیزگردانی، یک مراسم سنتی و شاد است که در شب نیمه شعبان در برخی از مناطق استان هرمزگان برگزار میشود. در این مراسم، مردم به ویژه نوجوانان و کودکان در محلهها و خیابانها به دور هم جمع میشوند و در قالب یک نوع حرکت دستهجمعی و شاد، به گشت و گذار میپردازند. این مراسم نوعی جشن شادی برای استقبال از ولادت امام مهدی (علیهالسلام) است و به نوعی نماد و مظهر انتظار و ظهور مصلح کل بشریت به شمار میرود. افراد در این شب با نواختن سازها، آواز خواندن و پخش شیرینیهای محلی، به یاد آوری این مناسبت بزرگ میپردازند و لحظات شادی را در کنار یکدیگر میسازند.از جمله فعالیتهایی که در این شب به ویژه در برخی محلهها رایج است، پخت شیرینیهای خاص و محلی است. این شیرینیها در بین مردم توزیع میشود و همزمان با آردگیزگردانی، به استقبال از نیمه شعبان میروند. از دیگر بخشهای مهم این مراسم، به حضور کودکان و نوجوانان در این جشن اشاره میشود.
کودکان که از کوچکترین تا بزرگترین اعضای خانوادهها هستند، در کنار والدین و بزرگترها در این مراسم شرکت میکنند و به نحوی از طریق بازیها و آوازخوانی در مراسم حاضر میشوند. این حضور فعال در سنتها، باعث تقویت ارتباط میان نسلها میشود و نسل جدید را با ریشههای فرهنگی خود آشنا میکند. با پیشرفت فناوری، جهانی شدن و تغییرات سبک زندگی، بسیاری از سنتهای قدیمی و ریشهدار در جوامع مختلف، به ویژه در مناطق شهری، در حال کمرنگ شدن هستند. استان هرمزگان نیز از این تغییرات مصون نبوده و سنتهایی مانند آردگیزگردانی که روزگاری جزئی جداییناپذیر از فرهنگ مردم این منطقه بود، به تدریج در حال فراموشی است.دلیل این کاهش، میتواند به سرعت تغییرات اجتماعی و اقتصادی، جذابیتهای دنیای دیجیتال و تغییرات در سبک زندگی مرتبط باشد. بسیاری از جوانان و حتی بزرگترها دیگر تمایلی به شرکت در مراسمهای سنتی ندارند و ترجیح میدهند زمان خود را در فضاهای دیجیتال و مجازی سپری کنند. به این ترتیب، فرهنگهای بومی و سنتهای اصیل در معرض تهدید قرار میگیرند.در این راستا، بازتعریف و احیای چنین سنتهایی اهمیت ویژهای دارد. آردگیزگردانی نه تنها به عنوان یک سنت دینی و فرهنگی بلکه به عنوان نمادی از همبستگی اجتماعی و ارتباطات انسانی نیازمند توجه بیشتری است. به ویژه در بین نسلهای جدید که کمتر با این نوع فرهنگهای بومی آشنا هستند، لازم است تا آموزشهای گستردهتری ارائه شود.
نقش مدارس در احیای سنت آردگیزگردانی
یکی از راههای مؤثر در احیای این سنتها، توجه ویژه به آموزش کودکان و نوجوانان است. برخی از مدارس استان هرمزگان به ویژه مدارس ابتدایی، نقش مهمی در شناساندن این نوع سنتها به نسل جدید ایفا میکنند. دبستان غلامحسین رضانیا، یکی از نمونههای موفق در این زمینه است. امسال این مدرسه به مناسبت جشن نیمه شعبان، مراسم آردگیزگردانی را در مدرسه برگزار کرده و دانشآموزان را به مشارکت در این جشن تشویق کرد.در این مراسمها، دانشآموزان علاوه بر آشنایی با مراسمهای سنتی، از مزایای اجتماعی و فرهنگی آن نیز بهرهمند میشوند. آشنایی با تاریخ و فرهنگ غنی استان هرمزگان، موجب تقویت هویت ملی و مذهبی در آنها میشود و همچنین نسل جدید با شادیهای جمعی و هماهنگی اجتماعی آشنا میگردد.
برگزاری مراسم آردگیزگردانی در دبستان رضانیا
ایران ملکشاهی مدیر دبستان غلامحسین رضانیا در این زمینه میگوید: به مناسبت فرارسیدن نیمهی شعبان، سالروز ولادت با سعادت حضرت مهدی (عج)، مراسم فرهنگی و شاد آردگیزگردانی با هدف زنده نگهداشتن آیینهای بومی، ایجاد فضای شادمعنوی و تقویت هویت فرهنگی دانشآموزان، در مدرسه برگزار شد. آردگیزگردانی یکی از آیینهای سنتی و کهن مناطق جنوبی کشور (بهویژه هرمزگان) است که در شب نیمه شعبان اجرا میشود. در این مراسم، کودکان و دانشآموزان با پوشیدن لباسهای محلی و شاد، بهصورت گروهی با خواندن اشعار و سرودهای مخصوص، تولد امام زمان (عج) را جشن میگیرند و با حضور در حیاط مدرسه یا کلاسها، این آیین سنتی را اجرا کردند. وی عنوان میکند: در پایان مراسم، بهمنظور ایجاد نشاط و تشویق دانشآموزان، پذیرایی ساده و نمادین (مانند شیرینی یا تنقلات) انجام شد. این برنامه با رعایت کامل شئون آموزشی، اصول تربیتی و ایمنی، و با همکاری همکاران محترم آموزشی و اجرایی مدرسه برگزار شد.اجرای این مراسم، ضمن ایجاد فضایی شاد و صمیمی، نقش مؤثری در آشنایی دانشآموزان با فرهنگ بومی، تقویت روحیه مشارکت جمعی و ترویج ارزشهای دینی و معنوی خواهد داشت.
راهکارهای احیای سنت آردگیزگردانی
برای احیای این سنت و جلوگیری از فراموشی آن، لازم است چند اقدام اساسی صورت گیرد که از جمله میتوان به آموزش در مدارس، استفاده از رسانهها و توجه ویژه به جوانان و نوجوانان اشاره کرد. همانطور که اشاره شد، مدارس میتوانند نقش کلیدی در معرفی و ترویج این نوع سنتها ایفا کنند. برگزاری مراسمهای مربوط به آردگیزگردانی و سایر جشنهای محلی در مدارس به طور مستمر و پیوسته میتواند از فراموشی این سنتها جلوگیری کند. رسانهها میتوانند با تولید محتواهای جذاب در زمینه معرفی این سنتها، مردم را به اهمیت و زیبایی این مراسمها آگاه کنند. برنامههای تلویزیونی و رادیویی و همچنین تولید مستندهایی از آردگیزگردانی میتواند توجه عمومی را جلب کند. هنرمندان و فعالان فرهنگی محلی میتوانند با ارائه محصولات فرهنگی و هنری مرتبط با آردگیزگردانی، همچون ساخت فیلمهای کوتاه، نمایشگاههای هنری و برگزاری کنسرتهای محلی، به احیای این سنتها کمک کنند.
ایجاد انجمنهای فرهنگی و اجتماعی که به معرفی و ترویج سنتهای محلی بپردازند، میتواند تأثیر زیادی در حفظ و احیای آردگیزگردانی و سایر سنتها داشته باشد. برگزاری دورههای آموزشی و کارگاههای ویژه برای جوانان در زمینه آشنایی با سنتهای فرهنگی، میتواند به حفظ و تقویت این مراسمها در نسلهای آینده کمک کند.
آردگیزگردانی یک سنت مهم و ارزشمند از دیرباز در استان هرمزگان است که به دلیل تغییرات فرهنگی و اجتماعی در معرض فراموشی قرار گرفته است. برای حفظ و احیای این سنت، لازم است تا آموزشهای لازم در مدارس، استفاده از رسانهها و همکاری با نهادهای فرهنگی در دستور کار قرار گیرد. تنها در این صورت است که نسلهای آینده خواهند توانست از این سنتهای ارزشمند بهرهمند شوند و هویت فرهنگی خود را حفظ کنند.
ثبت دیدگاه