دریانیوز//مصرف مشروبات الکلی یکی از آسیبهای جدی اجتماعی و سلامت عمومی در جهان به شمار میرود چرا که پیامدهای گستردهای بر سلامت فردی، خانواده و جامعه دارد. شواهد علمی نشان میدهد مصرف الکل با افزایش خطر ابتلا به بیماریهای مزمن از جمله بیماریهای کبدی، قلبی–عروقی، انواع سرطانها و اختلالات روانی همراه است و نقش مهمی در حوادث مرگبار دارد. مشروبات الکلی در ایران بهعنوان سومین عامل اصلی مرگ و میر قابل پیشگیری شناخته شده است که سالانه جان میلیونها نفر را به طور مستقیم و غیرمستقیم تهدید میکند. اثرات منفی الکل علاوه بر سلامت جسمی به ساختار خانواده، امنیت اجتماعی و اقتصاد جوامع نیز اثر گذار است و کیفیت زندگی افراد و روند توسعه اجتماعی را با چالشهای جدی مواجه می سازد.
اصولاً مشروبات الکلی به نوشیدنیهایی گفته میشود که حاوی الکل می باشند، مادهای که بر سیستم عصبی مرکزی اثر میگذارد و میتواند موجب تغییر در هوشیاری، رفتار و عملکرد جسمی شود. مصرف الکل در بُعد فردی میتواند موجب کاهش قدرت تصمیمگیری، اختلال در تمرکز، اضطراب، افسردگی و وابستگی جسمی و روانی شود. این پیامدها در بلندمدت باعث تضعیف سیستم ایمنی، کاهش عملکرد عمومی بدن و افزایش رفتارهای پرخطر میگردد لذا از همین رو سلامت و تواناییهای فردی را تحت الشعاع قرار می دهد. در بعد خانوادگی مصرف مشروبات الکلی با اختلال در روابط خانوادگی و افزایش تنشهایی همچون افزایش اختلافات، بروز خشونت خانگی، کاهش مسئولیتپذیری فرد نسبت به همسر و فرزندان و آسیبهای روانی وارد شده به اعضای خانواده از پیامدهای جدی مصرف الکل محسوب میشود. کاهش توان کاری و هزینههای درمانی ناشی از مصرف الکل فشار اقتصادی مضاعفی بر خانواده وارد و امنیت و آرامش محیط خانوادگی را تهدید می نماید.
از منظر اجتماعی نیز مصرف مشروبات الکلی با افزایش آسیبهای اجتماعی و کاهش امنیت عمومی مرتبط است. این پدیده موجب بالا رفتن آمار تصادفات رانندگی، جرائم، نزاع و درگیری و رفتارهای پرخطر شده و هزینههای سنگینی را به نظام سلامت و اقتصاد جامعه تحمیل می نماید. کاهش بهرهوری نیروی کار، افزایش بار اقتصادی و فرهنگی و تضعیف هنجارهای اجتماعی از دیگر پیامدهای این معضل است که نشان میدهد مصرف الکل یک معضل جدی و بزرگ است.باورهای نادرست درباره مصرف مشروبات الکلی در جامعه متاسفانه این معضل را تشدید می نماید. تصوراتی مانند کاهش استرس، آرامش پایدار، بهبود عملکرد ذهنی، نشانه بلوغ یا مقبولیت اجتماعی و قابلیت ترک آسان، همگی نادرست و فریبنده و غلط هستند. در واقع الکل ماده ای اعتیاد آور و وابستگی به آن میتواند تدریجی شکل گیرد.
این باورهای غلط باعث میشوند افراد پیامدهای واقعی مصرف الکل را جدی نگرفته و ریسک بروز آسیبهای جسمی، روانی و اجتماعی افزایش یابند. برای مقابله با این آسیب اجتماعی نهادهای تربیتی، آموزشی و فرهنگی نقش حیاتی دارند. خانواده بهعنوان نخستین نهاد تربیتی، با ایجاد فضای امن عاطفی، تقویت مهارتهای ارتباطی و گفتگوی صریح درباره پیامدهای مصرف الکل میتواند نقش پیشگیرانه مهمی ایفا کند. مدارس نیز که مسئول آموزش مهارتهای زندگی، تقویت قدرت تصمیمگیری و ارائه آموزشهای علمی درباره آسیبهای مصرف الکل هستند باید ضمن آموزش نسبت به شناسایی دانشآموزان در معرض خطر امکان هدایت آنها به خدمات مشاورهای را فراهم نمایند. جامعه نیز با استفاده از ظرفیتهای فرهنگی، رسانهای و قانونی از طریق تدوین و اجرای قوانین بازدارنده، آگاهیبخشی عمومی و دسترسی به خدمات حمایتی و درمانی میتواند به کنترل و کاهش این معضل کمک شایانی نماید.با توجه به پیامدهای گسترده و عمیق مصرف مشروبات الکلی این پدیده باید بهعنوان یک آسیب اجتماعی جدی مورد توجه قرار گرفته و اقدامات پیشگیرانه هماهنگ میان خانواده، مدرسه و جامعه در اولویت سیاستهای سلامت عمومی و توسعه اجتماعی قرار گیرد.
ثبت دیدگاه